Yepyeni bir SineDosya listesinden hepinize merhaba Saklı Kumanda okurları. Olağanüstü genişlikte, içinde başyapıtlar ve dünyayı değiştiren çok sayıda film bulunan sinema tarihinden derlediğim dosya, SineDosya ile karşınızdayım. Bu hafta popüler sinemanın en prestijli ödülü olan Oscar’a aday olmuş ancak kazanamamış animasyon filmleri sıraladım. Dünyanın dört bir yanında üretilmiş ve birbirinden farklı konuları ele alan bu filmler aslında en iyi ikinciler olarak bile sıralanabilir. Sözü daha fazla uzatmadan listeye geçmek istiyorum. Keyifli okumalar ve eğer listedeki filmlerden birini izlemek isterseniz şimdiden iyi seyirler diliyorum.

Oscar Adayı Animasyon Filmler

1- Dorota Kobiela, Hugh Welchman – Loving Vincent (2017)

Listenin en başında sanat tarihinin en başarılı ressamlarından Vincent Van Gogh’a bir saygı duruşu ve armağan niteliğinde olan Loving Vincent bulunuyor. Yapımı yedi yıla yakın süren, 125 ressamın bu süreçte rol aldığı ve toplamda 65 binden fazla tabloyla ortaya çıkarılan muhteşem film, bizleri Van Gogh’un ölümünden bir yıl sonrasına götürüyor. Postacı Roulin, ressamın kardeşi Theo’ya gönderdiği, ancak bir türlü yerine ulaşamayan ölüm haberi mektubunu elden vermesi için oğlu Armand’a görev veriyor. Mektubu alacak Theo’nun da vefat etmesiyle bu görev karmaşık bir hal almaya başlıyor. Kasabada dolaşıp ünlü ressam ve onun sanat yaşantısıyla ilgili bir çok şey öğrenen Armand, aslında bizlere Van Gogh’u anlama fırsatı da sunuyor. Onun sanata bakışını, esin kaynaklarını ve gerçek yaşantısını, beyaz perdeyi adeta boyayarak bizlere sunan bu film 2018 yılında Oscar adayı olmuştu.

Oscar Adayı Animasyon Filmler

2- Claude Barras – Ma vie de Courgette (2016)

Ülkemizde Kabakçığın Hayatı adıyla gösterime giren Fransız yapımı film 2017 yılında Oscar’a aday olmuş ancak kazanamamıştı. Kabakçık, dokuz yaşında bir çocuktur ve aniden annesini kaybediyor. Annesinin ani ölümünden sonra Kabakçık, yardımsever bir polis memuru olan Raymond tarafından kendisiyle aynı yaşlardaki çocukların olduğu bir yetimhaneye bırakılıyor. Kabakçık önceleri bu garip ve yeni yuvada kendine bir yer bulmakta zorlanıyor. Ancak Raymond’ın yardımı ve yeni bulduğu arkadaşları sayesinde insanlara güvenmeyi, gerçek sevgiyi ve kendine ait yeni bir aile bulmayı başarıyor. Küçük çocuklar üzerinden evrensel durumlar hakkında bir şeyler söylemeyi başaran duygusal ve eğlenceli bu film insani ilişkiler, duygular ve sorunlar üzerine düşünmenizi sağlayacak.

Oscar Adayı Animasyon Filmler

3- Hiromasa Yonebayashi – Omoide no Marnie (2014)

Japon animasyon ekolü Ghibli Stüdyosu’nun başarılı filmlerinden biri olarak sinema tarihinde yerini alan Marnie Oradayken, terk edilmiş bir ev ve bu gizemli evin penceresinde görünen esrarengiz bir kızın hikayesini perdeye aktarıyor. Filmde bütün öykü Anna’nın gözünden anlatılıyor. Hiç arkadaşı olmayan Anna bir gün evinin yakınlarında bulunan kum tepelerinden birinde Marnie ile karşılaşıyor. Marnie, insanlardan uzakta yaşayan bir kızdır ve bataklıktaki eve yeni bir aile taşınınca Marnie ortadan kayboluyor. Anna sahip olduğu tek arkadaşının peşine düşüyor ve hayatı macera dolu bir sorgulamaya dönüşüyor. Popüler bir çocuk romanından perdeye uyarlanan, arkadaşlık ve yalnızlık hakkındaki bu dokunaklı film, bu zamana kadar birçok Ghibli filminde çalışmış olan yönetmen Hiromasa Yonebayashi’nin yönettiği ikinci uzun metraj olma özelliği de taşıyor.

Oscar Adayı Animasyon Filmler

4- Graham Annable, Anthony Stacchi – The Boxtrolls 2: Archibald’s Revenge (2014)

Sırada distopik bir dünya tasarımına sahip diyebileceğimiz bir film var. Kutu Cüceleri filminin devamı olan ve ülkemizde Kutu Cüceleri: Yaratıklar Aramızda ismiyle gösterime giren film kaldırım altlarında yaşayan ve evleri olan kutularını sırtlarında taşıyan cüceleri konu alıyor. Viktoryen dönemi ele alan bu filmin suç, ceza, sevgi, arkadaşlık ve aile kavramlarıyla ilgili sorgulamaları, diyalogları aracılığıyla içimize işliyor. Bir yandan animasyon dünyasının lüks içinde yaşayan şehirlerinden biri Peynirkent’in ışıltısına kapılacağınız bir yandan da yeraltı şehri denebilecek Kutu Cüceleri diyarında gezintiye çıkıp dünyayı göreceğiniz film, sıradan bir animasyon deneyiminden farklı olacak diyebilirim.

Oscar Adayı Animasyon Filmler

5- Pierre Coffin, Chris Renaud – Despicable Me 2 (2013)

Eski süper kötü Gru, suç dolu geçmişini bir kenara bırakıyor ve evlatlık edindiği kızları Margo, Edith ve Agnes ile birlikte sakin bir hayata adım atıyor. Gru, kurduğu işiyle ve ailesiyle vaktini geçirirken, bazı gizemli olaylar yaşanmaya başlıyor. Anti-Villain League isimli son derece gizli bir örgüt, Gru’yu tehlikeli bir olayı araştırması için göreve çağırıyor ve ona bu görevde Minyonlar’ın yanı sıra bu organizasyonun en iyi  ajanı olan Lucy de yardım etmeye başlıyor. Gru artık iyilerle anlaşma imzalamış ve dünyanın kurtuluşu için mücadele eden birine dönüşüyor. Lucy ile birlikte kötücül bir süper kötünün peşine düştükleri bu avda, çeşitli suçlularla da mücadele etmek zorunda kalıyorlar. Çılgın Hırsız filminin devamı olan Çılgın Hırsız 2 filmi bu eğlenceli hikayesi, sevimli çocuk karakterleri ve son derece komik Minyonlarıyla birlikte 2014 Oscar töreninde boy göstermişti.

Oscar Adayı Animasyon Filmler

6- Alê Abreu – O Menino e o Mundo (2013)

Sırada Brezilya sinemasının son dönemde ürettiği en başarılı animasyonlarından biri Çocuk ve Dünya var. Küçücük ve çok sevimli bir çocuğun babasını aramak için evinden ayrılmasıyla başlayan hikaye hiçbir diyalog barındırmamasına rağmen sizi içine çekmeyi başarıyor. Renklerin ve müziğin iç içe olduğu sahneler, görsel illüzyon ve algı tembelliğinden faydalanan büyüleyici anlar evrensel mesajlarla birleşince muhteşem bir film karşınıza çıkıyor. Dünya savaşlarından kıtlığa, küresel iklim problemlerinden çarpık kentleşme ve hatta gelecek korkusuna kadar dünyanın birçok ortak problemini tek bir kelime etmeden ele almayı başaran film dostluk ve aile gibi önemli kavramları merkezine alıyor. Yalnızca çizgilerden oluşan Boy (çocuk) ve onun gözünden perdeye yansıyan World (dünya) mutlaka izlenmesi gereken bir Latin Amerika animasyonu.

Oscar Adayı Animasyon Filmler

7- Charlie Kaufman, Duke Johnson – Anomalisa (2015)

Charlie Kaufman’ın ilk stop motion filmi olan Anomalisa, felçli bir adamın dünyevi hayatına odaklanıyor. İnsanlarla iletişim kurmakta zorluk çeken kitap yazarı Michael Stone’un, bir gece çıktığı bir iş gezisinde tanıştığı yabancı ile hayata bakışı değişiyor. Anomalisa’da “herkesin sesi”ni Tom Noonan seslendirirken, Michael’a David Thewlis, Lisa’ya ise Jennifer Jason Leigh sesleriyle hayat veriyor. “Carol”, “Fargo”, “Being John Malkovich”, “In Bruges” gibi pek çok filmin müziğini yapmış Carter Burwell’ın etkileyici müzikleri de filmin hüznünü ve duygusunu güçlendiriyor. Eleştirmenlerce yılın animasyonu sayılan Anomalisa, Oscar’da beklediği başarıyı bulamazken ülkemizde festivaller kapsamında oldukça beğeni toplamıştı.

Oscar Adayı Animasyon Filmler

8- Carlos Saldanha – Ferdinand (2017)

Ve listenin sonunda sevimli boğa Ferdinand var. Ferdinand, arenada dövüşmektense tarlalarda çiçek koklamayı tercih eden bir boğanın öyküsüne odaklanıyor. Ferdinand sakin mizacına ve doğa sevgisine rağmen dış görünüşü sebebiyle vahşi bir canavar olarak algılanıyor ve tehlikeli bir canavarla karıştırıldığı için yakalanıp kafese kapatılıyor. Kendini İspanya’da bulan Ferdinand, evine dönmeye karar veriyor ancak bunun için yardıma ihtiyacı olduğu anda farklı türlerden farklı hayvanlarla tanışıyor. Bir ayrımcılık ve önyargı sorununa parmak basan başarılı film, dünya tasarımı açısından oldukça iyi bir iş çıkarıyor. Ödül alamasa da yarıştığı festivallerde her kesimden beğeni almayı başarmış Ferdinand, animasyon filmlerin de ciddi mesajlar taşıyabileceğinin güzel bir örneği.

Böylece bu haftaki SineDosya’nın sonuna gelmiş bulunuyoruz. Çizgi dünyaları ve tasarımları nedeniyle sinema endüstrisi dışında yeterince ciddiye alınmayan animasyon filmler aslında büyük emekler ve çok maliyetli süreçler sonunda ortaya çıkıyor. İzleyeni büyülü dünyalarına davet eden ve beklediği başarıyı tam olarak kazanamasa da içerik olarak ağır mesajlar taşıyabilen filmleri sıraladığım bu listenin sonuna geldik. Olur da listedeki filmleri izlemeyi düşünürseniz şimdiden keyifli seyirler dilerim. Haftaya başka bir listede ve başka bir SineDosya’da görüşmek üzere.

Önceki Yazılarımıza Buradan Ulaşabilirsiniz

SineDosya #1 Tek Plan Çekilmiş Filmler

SineDosya #2 İkinci Dünya Savaşı Filmleri

SineDosya #3 Biyografik Filmler